Sıvı Basıncı

 

 

Sıvılar akışkan madde olduğu için içerisine bulundukları kabın tabanına ve yan yüzeylerine basınç uygular. Sıvılarında basınç oluşturmasının sebebi katılar gibi ağırlıklarıdır.

 

FEN ve TEKNOLOJİ / BASINÇ - ppt indir

Sıvı basıncı temel olarak üç faktöre bağlıdır:

  • Sıvının yüksekliği (derinnlik) artarsa basınçta doğru orantılı olarak artar.
  • Sıvının yoğunluğu (özkütlesi) artarsa basınçta doğru orantılı olarak artar.
  • Yer çekimi sabiti artarsa (kutuplara doğru gidildikçe) basınç ta doğru orantılı olarak artar.

Bu faktörlere bağlı olarak sıvı basıncı şu şekilde hesaplanabilir:

 

Sıvı Basıncı Formülü (Görüntüler ile) | Eğitim

Sıvı basıncı kabın şekline ya da yüzey alanına bağlı olarak değişmez. Aşağıdaki görselde bulunan kaplardaki sıvıların tabanda oluşturdukları basınçlar eşittir. Çünkü sıvıların yükseklikleri ve yoğunlukları aynıdır. Aynı ortamda bulundukları için yer çekimi sabitleri de aynıdır.

 

Sıvıların Basıncı İle İlgili Özellikler

Kap içerisinde aynı derinlikte bulunan noktalardaki sıvı basınçları birbirine eşittir.

Kap içerisinde deliklerden fışkıran sıvının mesafesi derinlik(basınç) arttıkça artar.

 

3. ÜNİTE: BASINÇ - Kavramaca Forum

Yan yüzeylere uygulanan sıvı basıncı hesaplanırken yüksekliğin yarısı alınarak hesaplama yapılır. Görseldeki S1 ve S3 yüzeylerine etki eden basınç hesaplanırken yükseklik h kadar, tabana etki eden sıvı basıncı hesaplanırken ise yükseklik 2h olarak alınır.

Pascal Prensibi | Bilgicik.Com

Birbirine karışmayan farklı yoğunluktaki sıvıların kap tabanında oluşturduğu basınç hesaplanırken sıvı basınçları ayrı ayrı hesaplanarak toplanır.

 

Sıvıların Basıncı İle İlgili Özellikler

Sıvılarda Basınç Kuvveti

 

BASINÇ Bir raptiyeyi bir cisme geçirmek için nasıl bastırmalıyız? - ppt indir

 

Sıvılarda basınç kuvveti kap düzgün şekilli olduğunda sıvının ağırlığına eşittir. Kap kenarlara doğru daralıyor ya da genişliyor ise basınç kuvveti ağırlığa eşit olmaz.

Durgun Sıvıların Basıncı ve Basınç kuvveti konu anlatımı soruları çözümleri ders notu 10. Sınıf Fizik

Kaplar dolarken kap tabanında oluşan sıvı basınçlarının zamana bağlı grafikleri kabın şekline bağlı olarak değişiklik gösterir.Kap düzgün şekilli ise doğrusal; kap kenarlara doğru daralıp genişliyorsa eğrisel grafik çizilir.

 

Durgun Sıvıların Basıncı | Bilgicik.Com

Sıvı basıncından günlük hayatta da yararlanılmaktadır. Örneğin sifonlar sıvı basıncı etkisiyle çalışır. Sifon tuvaletten daha yukarı yerleştirilir. Sifonun içindeki suyun basıncı sifon çekildiği zaman suyun aşağı akmasını sağlar. Su depolarının da tepelere ve yüksek kulelerin üstüne inşa edilmesinin de nedeni suyun basıncını kullanarak şehre suyu ulaştırmaktır.

8.Sınıf Basınç Konu Anlatımı - fenbilim.net

Normal dalgıç kıyafetiyle ancak belli bir derinliğe inilebilir. Belirli bir derinlikten sonra sert basınç tulumu yoksa, dalgıç normal kıyafeti içinde ezilir ve vurgun yer. Denizaltılar ancak belli bir derinliğe kadar dalabilir.

Derinlik Sarhoşluğu: William Trubridge - Advenport

Okyanuslarda çok derinde yaşayan bazı hayvanlar deniz yüzeyine çıkarılınca patlar. Çünkü vücutları okyanusun derinindeki basınca uyum sağlamıştır ama basıncın daha az olduğu deniz yüzeyine çıkınca vücutlarının iç basıncı çok fazla gelir.

 

Okyanusta bir balık olsan hangi tür balık olurdun? - KizlarSoruyor

Baraj duvarlarının alt kısımları üst kısımlarından çok daha kalın yapılır. Çünkü alt kısımlardaki sıvı basıncı yüksektir ve duvarlara uyguladığı basınç kuvveti de çoktur.

Baraj duvarı (dam wall) | Mapio.net

Pascal Prensibi(Sıvıların Basıncı İletmesi)

Sıvıların sıkıştırılabilme özelliği yoktur. Bu nedenle sıvılar, uygulanan basıncı her yöne ve eşit ve dik olarak iletir. Buna pascal prensibi denir.

8.Sınıf Basınç Konu Anlatımı - fenbilim.net

Bu prensip sayesinde basınç kuvvetinin değeri geniş yüzeylerde artırılarak kuvvet kazancı elde edilir ve günlük hayatta;

  • Hidrolik fren ve direksiyonlarda
  • Hidrolik liftlerde(asansör) ve hidrolik preslerde
  • Berber ve dişçi koltuklarında
  • Emme basma tulumbalarda
  • Su depoları

gibi birçok alanda bu prensipten doğrudan yararlanılmaktadır.

Pascal Prensibi Uygulamaları

 

Su Cendereleri

Su cendeleri bir bileşik kap türü olup uygulanan kuvvet her zaman küçük pistona yük ise büyük pistona konulur. Kuvvetin küçük pistonda oluşturduğu basınç sıvı tarafından aynen iletilerek büyük pistona ulaştırılır. Daha geniş bir yüzey alanına sahip büyük pistona etki eden sıvı basınç kuvveti değeri artırılarak kuvvet kazancı elde edilmiş olur.

Basınç ve çeşitleri-Konu özeti | fenkurdu.gen.tr

Su cenderelerinde kollardaki basınç eşittir. Cenderede kullanılan sıvının cinsinin herhangi bir önemi yoktur. Kuvvet kazancını hesaplamak için ise büyük pistonun yüzey alanı küçük pistonun yüzey alanına bölünür.

Bileşik Kaplar

Tabanları aynı kolları aynı yada farklı boyut ve şekillerde olan düzeneklerdir. Bileşik kap içerisinde tek bir cins sıvı varsa kollardaki sıvı seviyeleri ve basınçları aynı olur.

Bileşik kaplar nedir kısaca özet bilgi | Konu Anlatımı

Kollarda farklı cins(yoğunlukta) sıvılar bulunuyorsa kollardaki sıvıların kap tabanlarında oluşturduğu basınçlar yine aynıdır. Ancak kollardaki sıvı yükseklikleri yoğunluklarla ters orantılı olacak şekilde sıralanır. Yoğunluğu büyük sıvının yüksekliği az, yoğunluğu küçük sıvının ise yüksekliği fazla olur. Aşağıdaki bileşik kapta A,Bve C noktalarındaki basınçlar eşittir.

8.Sınıf Basınç Çalışma Kağıdı www.fenbilim.net

 

U Borusu

Yoğunluğu bilinen bir sıvı yardımıyla yoğunluğu bilinmeyen bir sıvının yoğunluğunu hesaplamada kullanılan düzeneklerdir. Aşağıdaki şekilde yer alan su ve yağın kollarda oluşturdukları basınçlar eşittir.Sıvıların birbirine temas ettiği en alt noktadan yatay bir çizgi çekilerek çizginin üstünde kalan kollardaki sıvı basınçları birbirine eşitlenir. Yoğunluğu büyük olan sıvı kabın alt tarafında yer alır.

uborusu ile ilgili görsel sonucu

Eğer ikiden fazla sıvı U borusu içerisine konulursa denge durumları aşağıdaki gibi olur. Yine sıvıların temas ettikleri en alt noktadan yatay bir çizgi çizilerek kollardaki sıvı basınçları birbirine eşitlenir.

Pascal Prensibi | Bilgicik.Com

     Hazırlayan: Serkan BOLCA – Fen Bilimleri Öğretmeni

 

 

 

Bir cevap yazın